زعفران گرانبهاترین ادویه جهان است. ایران بزرگترین تولیدکننده زعفران در جهان محسوب میشود. این محصول با ارزش از کلالههای خشک شده گل زعفران به دست میآید. کشاورزان ایرانی قرنهاست که به کشت این محصول مشغول هستند.
هر گل زعفران تنها سه کلاله قرمز رنگ دارد. برداشت این کلالهها کار بسیار ظریف و زمانبری است. برای تولید یک کیلوگرم زعفران خشک، به حدود ۱۵۰ هزار گل نیاز داریم. این موضوع دلیل اصلی قیمت بالای زعفران است.
زعفران کاربردهای گستردهای دارد. از این ادویه در صنایع غذایی به عنوان رنگدهنده و طعمدهنده استفاده میکنند. صنایع آرایشی و دارویی نیز از خواص زعفران بهره میبرند. طب سنتی ایران خواص درمانی زیادی برای زعفران قائل است.
کیفیت زعفران به عوامل مختلفی بستگی دارد. شرایط آب و هوایی، نوع خاک و روش خشککردن بر کیفیت نهایی محصول تاثیر میگذارند. استانهای خراسان رضوی و جنوبی مهمترین مناطق کشت زعفران در ایران هستند.
صادرات زعفران نقش مهمی در اقتصاد ایران ایفا میکند. کشورهای زیادی زعفران ایرانی را وارد میکنند. دبی، اسپانیا و چین از بزرگترین واردکنندگان زعفران ایران هستند.
امروزه پژوهشهای زیادی روی خواص زعفران انجام میشود. دانشمندان خواص آنتیاکسیدانی و ضدالتهابی زعفران را تایید کردهاند. این پژوهشها روزبهروز بر ارزش جهانی این محصول میافزایند.
زعفران تنها یک ادویه نیست. این محصول نماد فرهنگ و تاریخ کشاورزی ایران است. حفظ کیفیت و اصالت زعفران ایرانی برای ادامه رقابت در بازارهای جهانی ضروری است.